Londra, yerleşim yaptırımlarını Doğu Kudüs ve Golan'a genişletiyor

Birleşik Krallık, yasa dışı İsrail yerleşimlerine uyguladığı ticaret ambargosunu işgal altındaki Doğu Kudüs ile Suriye'ye ait Golan Tepeleri'ni kapsayacak şekilde genişletmeyi planlıyor. Bu genişleme, Batı Şeria'ya yönelik daha önceki duyuruların ardından geliyor. Adımın amacı, işgal altındaki topraklara ilişkin uluslararası hukuk standartlarını güçlendirmek ve küresel uzlaşıya göre hukuka aykırı sayılan yeni toprak edinimlerini önlemek.

Dışişleri Bakanı Ed Miliband daha önce, yasa dışı yerleşimlerden yapılan ithalata yasak getirildiğini ve bunları kolaylaştıran kuruluşlara yaptırım uygulanacağını açıklamıştı. Bu önlemler, Filistinlilere yönelik şiddeti kışkırtmakla suçlanan aşırılıkçı kişileri de hedef alıyor. İngiltere Başbakanı, iki devletli çözümün çökmesine ilişkin acil riske dikkat çekerek bu adımları savundu. Bu tutum, bölgesel istikrar ve yerleşik uluslararası normlara uyum konusundaki artan endişeyi yansıtıyor.

Yeni yasakların uygulanması altı ila dokuz ay sürecek bir geçiş dönemi gerektirecek. Şirketlerin bu süre içinde genişleyen kapsama uyum sağlamak için tedarik zincirlerini yeniden yapılandırması gerekiyor. Düzenleyici kurumların, bu bölgelerden gelen ürünleri izlemek üzere uyum çerçevelerini güncellemesi bekleniyor. Kademeli geçiş, ticari aktörlere Londra'nın getirdiği daha katı ekonomik kısıtlamalara uyum sağlamaları için gereken süreyi tanıyor.

Bu karar, aralarında Fransa, İspanya ve Kanada'nın da bulunduğu on iki ülkenin ortak açıklamasının üzerine inşa ediliyor. Söz konusu ülkeler, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yerleşimlerle ticareti yasaklama niyetlerini duyurmuştu. Birleşik Krallık'ın genişlettiği kapsam, geleneksel tanımların dışında kalan toprakları da açıkça içermesiyle bu eşgüdümlü Avrupa çabasını pekiştiriyor. Bu, yürürlükteki uluslararası hukuka göre geçersiz sayılan her türlü toprak ediniminin sorgulanmasına yönelik kapsamlı bir yaklaşıma işaret ediyor.

Birleşmiş Milletler'in 497 sayılı kararı, İsrail'in Golan Tepeleri'ni ilhakını hükümsüz ilan ediyor. Karar, İsrail'i bu adımı geri almaya çağırırken Doğu Kudüs'ü işgal altındaki toprak olarak tanıyor. Gazze'de yoğunlaşan askeri operasyonlar arasında Ekim 2023'ten bu yana gerilim tırmandı. Raporlar, Batı Şeria'da Filistinlilere yönelik saldırıların arttığına işaret ediyor; bu da daha güçlü hesap sorma mekanizmalarına yönelik çağrıları besliyor.