Doktorlar: yetersiz beslenme büyümeyi kalıcı olarak durdurdu

Gazze kentinin Sabra mahallesinde altı yaşındaki bir kız çocuğunu tedavi eden doktorlar, ailesine açlığın onun bedeninde yaptığının geri döndürülemeyeceğini söyledi. Amira Rashid 12,5 kilo ağırlığında ve bir metre boyunda; kemik yaşı ise iki. Günlerini kalkacak gücü olmadan bir şiltenin üzerinde geçiriyor, elleri takılan serumların izlerini taşıyor.

Annesi Aya Rashid, kızı göğüs ağrısından şikâyet edince onu Ocak 2025'te Abdel Aziz al-Rantisi Çocuk Hastanesi'ne götürdü; buradaki doktorlar boyunun ve kilosunun yaşına göre olması gerekenin çok altında olduğunu tespit etti. Tahliller, halihazırda ağır bir büyüme geriliğine yol açmış şiddetli akut yetersiz beslenme teşhisiyle sonuçlandı. Aile savaş boyunca Şerit'in kuzeyinde kalmıştı; BM destekli Entegre Gıda Güvenliği Evre Sınıflandırması'nın (IPC) Ağustos 2025'te Gazze kentinde kıtlık ilan ettiği sırada, annenin anlatımına göre un piyasadan kalkmıştı ve kendisi arpa ekmeği pişiriyordu.

Kız çocuğu hastaneye yatırıldı, ancak kilosu değişmedi. Annesi, Ekim 2025'te başlayan ateşkesin, gıda yeniden girmeye başlayınca bunu değiştireceğini umuyordu. Aradan geçen on ayın ardından doktorlar, bedeninin artık tedaviye yanıt vermediğini ve bunu açıklayacak herhangi bir alerji ya da emilim bozukluğu bulamadıklarını söylüyor. Aileye artık vakanın Gazze dışında tedavi edilmesi gerektiğini söylüyorlar.

Kayıp yalnızca bedensel değil. Amira bu ay okulun birinci sınıfına başlayacaktı. Okuma yazma bilmiyor ve vaktini birlikte geçirdiği çocuklar iki ve üç yaşında.

Aynı kentteki ikinci bir vaka, aynı nedenin bir çocuğa daha erken bir aşamada ulaştığını gösteriyor. Amna Abu al-Hasani, hamilelik boyunca yetersiz beslenen bir annenin karnında taşındı ve sekizinci ayda acil sezaryenle 1,2 kilo olarak dünyaya geldi. İki aylıkken doktorlar, kalp kasının zayıflamasından kaynaklanan kalp büyümesinin yanı sıra ağır büyüme geriliği teşhisi koydu. Şimdi 10 aylık, 5,5 kilo ve kısa süre önce şiddetli akut yetersiz beslenme sınıfına alındı. 29 yaşındaki babası Youssef, doktorların kalbindeki, böbreklerindeki ve akciğerlerindeki komplikasyonları düşük doğum ağırlığına bağladığını söylüyor. Yurt dışında tedavi için acil sevk kaydı var, ancak sırası gelmedi.

İki vakanın arkasındaki ölçek, IPC'nin Ağustos 2025 raporunda ortaya konmuştu: rapor, Gazze'de Haziran 2026'ya kadar akut yetersiz beslenme yaşaması beklenen beş yaş altı çocuk sayısını 132.000 veya daha fazla, acil beslenme desteğine ihtiyaç duyan yetersiz beslenmiş hamile ve emziren kadın sayısını ise 55.500'e yakın olarak belirtiyordu.

Büyüme geriliği, bir açlık krizini ondan sonraki dönemden ayıran şeydir. Sonradan gelen gıda, kaçırılan büyümeyi geri vermez; bu yüzden bir aile pazarların yeniden dolduğunu görürken teşhis olduğu yerde kalabilir. Bu şekilde — kemik yaşıyla, gidilemeyecek bir okul yılıyla — sayıldığında, kıtlığın kayıpları gıda geri geldikten çok sonra da eklenmeye devam ediyor.